Waarom mensen gaan trainen als hun relatie uitgaat

Wraak nemen met je lichaam zegt veel over je persoonlijkheid.

|
jun. 1 2018, 8:28am

Kaeli Sweigard was er kapot van toen haar vriendje het uitmaakte. Ze hielden allebei van vechtsport en Sweigard gebruikte het om over de relatiebreuk heen te komen. De dertigjarige digitale marketeer uit Toronto herinnert het zich goed. “Ik was zo overstuur en ik wist niet meer wat ik aanmoest met mezelf, en één van mijn jiujitsu-trainers zei dat ik elke dag dat ik aan hem dacht, moest trainen. Dus dat heb ik gedaan.”

Het duurde niet lang voordat Kaeli aan haar jiujitsu-training begon te refereren haar ‘nieuwe vriendje’. Haar lichaam en mentaliteit veranderden. “Ik werd fitter nadat het uitging, omdat ik mijn training serieuzer nam. De aard van mijn training veranderde omdat ik me erop concentreerde als iets positiefs in mijn leven op dat moment.”

Kaeli’s reactie op het uiteenvallen van haar relatie – fitter, gelukkiger en productiever worden – werke in haar voordeel. Het is het verhaal van de 'revenge body', dat de afgelopen tien jaar steeds vaker langskomt in vrouwen- en pulpbladen. Een recent voorbeeld is Donald Trump Jr. die zweterige crossfitfotos postte nadat zijn vrouw een scheiding had aangevraagd.

Een ander typisch voorbeeld is natuurlijk het lid van een andere, tenenkrommend bekende familie. Khloé Kardashian werd lange tijd gezien als een b-model binnen de Kardashian-clan. Toen professionele basketballer Lamar Odom haar verliet stak ze al haar energie in een strakker lichaam. En haar “wraak” op haar ex-man, haar zussen en haar volgers, was voltooid in januari 2017 (één maand nadat haar scheiding rond was) toen het programma Revenge Body with Khloé Kardashian van start ging. In het programma hielp ze anderen met hun make-over.

In het werk van Lora Park, een psychologieprofessor aan de universiteit van Buffalo in de Verenigde Staten, kun je lezen welke eigenschappen de mensen hebben die dit specifieke soort transformatie na te streven. Park en haar collega’s hebben uitvoerig onderzoek gedaan naar zelfvertrouwen en in hoeverre dit voortkomt uit uiterlijk en relatiestatus. Park legt het uit: “Mensen met weinig zelfvertrouwen, die hun eigenwaarde laten afhangen van de bevestiging door andere mensen, vinden het belangrijker om er aantrekkelijk en fit uit te zien.”

Eén van de voordelen van bevestiging zoeken bij andere mensen is dat het weinig risico’s heeft. “Aantrekkelijk overkomen betekent niet dat je met anderen hoeft te communiceren. Door alleen op het uiterlijk te focussen kun je je eigenwaarde beschermen en voorkom je mogelijke afwijzing op “interne kwaliteiten” als hartelijkheid, zorgzaamheid of aardig zijn.”

Om in te schatten hoe groot de kans van slagen is hebben psychologen het graag over intrinsieke genoegdoening versus geïnternaliseerde zelfregulatie. Eenvoudiger uitgedrukt: iets doen omdat je het leuk vindt, in plaats van omdat je eigenwaarde ervan afhangt of het lukt. Deze motivatie doet ertoe: “Als mensen hun eigenwaarde afmeten aan de hand van één domein, zoals hun uiterlijk of relaties, dan krijgen ze het gevoel dat ze er goed uit moeten zien, er niet slecht uit mogen zien, of dat ze verkering moeten hebben om waarde te hebben als mens,” zegt Park. “Dat legt enorm veel druk op iemand, vooral omdat mensen niet altijd succesvol zijn in de domeinen waar ze hun eigenwaarde aan ontlenen.

Park’s onderzoek suggereert dat als je “gevoelig bent voor uiterlijk-gerelateerde afwijzingen” en je “relatie samenhangt met je eigenwaarde”, het waarschijnlijker is dat je kiest voor een wraaklichaam, vooral als iemand jou heeft gedumpt. Deze kwetsbaarheden worden versterkt door het sociale media – het tijdperk van constant foto’s delen.

Dit betekent overigens niet dat ieder geval van post-relatie fitness schadelijk is voor je geestelijke gezondheid. Allereerst is het mogelijk om van externe motivaties, interne motivaties te maken. En de externe verbeteringen van je zelfvertrouwen kunnen helend zijn als de het verdriet nog vers is. “We krijgen wel degelijk bevestiging als we afslanken of onszelf oppoetsen,” zegt Amy Flowers, een klinisch psycholoog die zich specialiseert in lichaamsbeeld. “Veel mensen zullen zeggen: wauw, wat zie jij er goed uit. Dat versterkt dit gedrag.”

Er zijn nog wel wat andere redenen dat iemand ervoor kiest naar de sportschool te gaan als de liefde over is. Het einde van een relatie kan heel verwarrend zijn. Door te trainen, zegt Flowers, voelt het voor een deel ook alsof je controle neemt. Het geeft je het gevoel dat je iets doet, en niet rondhangt en zwelgt in je verdriet. ‘Ik ga mezelf verbeteren!’”

Daarbij komt nog een uiterst logische reden: net-vrijgezelle mensen hebben vaak veel tijd over. “Het zorgt ervoor dat je iets te doen hebt. Je gaat het huis uit, naar de sportschool, je trekt je niet terug,” zegt Flowers. “En vooral vrouwen willen er graag aantrekkelijker uitzien. Misschien om een nieuwe partner aan te trekken.” Maar de nieuwe vrije tijd en extra energie maken het ook een goed moment om te bepalen wat je eigenlijk wil, zegt Flowers.

Kaeli wilde al een tijdje serieuzer haar vechtsport beoefenen. Het einde van haar relatie was het startschot, maar het werd een lifestyle, zo beschrijft ze op haar jiujitsu-blog.

Maar Parker en haar collega’s benadrukken: de jacht op zelfvertrouwen kan je op lange termijn meer kosten dan het oplevert. Hoewel glimmende voorbeelden van succesvolle wraaklichamen zeker nog een tijdje vaste prik zullen blijven op Instagram, kan het zinvol zijn je af te vragen wat deze mensen hopen te bereiken.

Wat er ook achter zit, het is duidelijk dat het concept van een wraaklichaam héél erg 21ste-eeuws is. Zoals Park zegt: “Dit idee van wraaklichamen is nu logisch, omdat uiterlijk de valuta is van deze tijd. Het is dé manier om snel status, goedkeuring en zelfvertrouwen mee te winnen.”

Volg TONIC op Facebook en Twitter.